alledaagse dingen

Mijn favoriete dingen van 2021

Boek: Expectation, Anna Hope
Prentenboek: Vast, Oliver Jeffers
Thriller: Icarus, Deon Meyer
Film: The French Dispatch
Serie: Succession
Website: The Creative Independent
Foto: Donald Pols na de gewonnen rechtszaak tegen Shell
Album: Her (Original Score), Arcade Fire
Liedje: Mirrors, Max Richter
Cover: Sky and Sand, SJ Hoffman
Nederlands liedje: Carthage, Classic Water
Schrijven over muziek: Frank Provoost over G_d’s Pee AT STATE’S END! van Godspeed You! Black Emperor
Artikel: What Bobby McIlvaine left behind
Artikeltje: Florida Woman Bites Camel
Podcast: De Deventer Mediazaak
Podcast-aflevering: An Invitation to Tea, This American Life
Woord: Snottebellenprotocol

Dit is de negende keer dat ik een lijstje maakte met mijn favoriete dingen. Voorgaande jaren: 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019 en 2020.

Standaard
andermans boeken, film en televisie

The Things They Carried

Mijn exemplaar van The Things They Carried zag er al gehavend uit voor ik het gelezen had. Het is een uitgave uit 1990; ik kocht het in 2013 voor vier dollar via een site voor tweedehands boeken.

1990 en 2013: daar zit genoeg tijd tussen om ezelsoren te vouwen en papier te laten vergelen.

Nog eens vier jaar liet ik het in de kast staan, tot we vier jaar geleden, in december 2017 naar Vietnam gingen en ik vond dat ik dan ook meer moest weten over de oorlog met de Amerikanen.

Daarover wist ik niet bijzonder veel, eerlijk gezegd. Voornamelijk dat die zelfs in de context van oorlogen een uitzonderlijke verschrikking was geweest en dat de Amerikanen hadden verloren. Of misschien niet zozeer verloren in traditionele zin, maar verloren van de uitzichtloosheid, volkomen ontmoedigd en kapotgevochten. Ja, nee, verloren dus.

Lees verder
Standaard
alledaagse dingen

Vakantie

Hij is bijna twee nu en zit voor mijn ogen in het ligbad van ons vakantiehuisje op Schiermonnikoog. Hij kijkt me aan met die eeuwige nieuwsgierigheid, de eeuwige wens net over zijn huidige capaciteiten heen te kijken, om het leven dáár te begrijpen, zoals het om zich heen beweegt en met de dag iets beter te doorgronden is.

Misschien is dit de eerste vakantie waar hij zich iets van zal herinneren. Misschien een detail, de kleur van de deur (vaalgeel), dat er mussen over de tegels van het terras hupten, de eerste keer op het strand. Misschien is het een gevoel: de zachte wind die er stond, de hand van zijn moeder die hij vasthad toen hij door de branding rende. Hij riep: ik ben in de zee! Kijk, papa, ik ben in de zee.

Misschien het in de bolderkar zitten, vanmiddag, toen ik hem door het dorpje trok. Hij at een appel, we hadden wat boodschappen gedaan. Het grindpad langs de beklinkerde straat, de lichte zon, het groen aan beide kanten. In dat houten karretje zitten en voortgetrokken worden: misschien herinnert hij zich dat later.

Of misschien voor op de fiets bij zijn moeder, dat we naar een restaurant gingen. Dat hij er soep at, en brood, en bij het afrekenen nog een speelgoedhorloge kreeg. Al die dingen, en meer, waren vandaag. Toen we terugfietsten na het eten, vroeg hij: gaan we nog op vakantie? We zijn al op vakantie, zeiden wij, en we gaan nog lang niet weg.

Standaard
alledaagse dingen

Mistroostig bordje in een binnentuin aan de Nolenslaan, Utrecht

Afbeelding
andere dingen

I have to tell a quick story. One time I… My son borrowed a bunch of books from a friend. Several of them were Sanderson books. We were going out to dinner with the Sanderson’s, so I brought my son’s friend’s books with us and he signed them to this guy. When I returned them, I was like, ‘Hey, just FYI, I saw Brandon Sanderson, so we just had him sign your books to you.’ He said, ‘Hold on a second.’ He ran upstairs, he ran back down, with all seven Harry Potter books and said, ‘Would you like to borrow these?’

Podcast ‘Writing Excuses’

Sanderson books

Citaat
alledaagse dingen

Sneeuw in het Griftpark, Utrecht

Afbeelding
alledaagse dingen

Mijn favoriete dingen van 2020

Boek: Anjet Daanje – De herinnerde soldaat
Prentenboek: Charlotte Dematons – Alfabet
Film: Soul
Serie: The Queen’s Gambit
Documentaireserie: The Last Dance
Filmpje: fashiongirl42069 over Four Seasons Total Landscaping
Foto: East Village, Manhattan in de sneeuw
Album: Phoebe Bridgers – Punisher
Liedje: Spinvis – Niet vandaag
Artikel: Anne Applebaum – History Will Judge the Complicit
Citaat: “I don’t care what Maradona did with his life. I care about what he did with mine.”
Tweet: Gelieve niet te dweilen op de E40
App: Fotoscan
Podcast: Wind of Change
Podcast-aflevering: Reply All – The Case of the Missing Hit

Dit is het achtste jaar dat ik een lijstje maakte met mijn favoriete dingen. Eerder: 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018 en 2019.

Standaard
andermans boeken

Biesheuvel

Bij het overlijden van Maarten Biesheuvel moest ik denken aan een bezoek aan de fysiotherapeut, zo’n vijf jaar geleden. Merel heette ze, ik schatte haar iets ouder dan ik was. Ze vroeg wat ik deed, ik zei dat ik boeken schreef, waarop zij begon aan een anekdote uit haar middelbareschooltijd. Voor haar literatuurlijst had ze een verhalenbundel van Biesheuvel gelezen, voornamelijk omdat hij goed bevriend was met haar vader. Omdat ze wist dat de docent Nederlands bij het mondeling examen zou vragen naar de rode draad, het onderlinge verband tussen de korte verhalen, ging ze vooraf bij Biesheuvel te rade. Er is geen verband, zei hij: ik vond het gewoon leuke verhaaltjes. De vraag kwam inderdaad tijdens het examen. Niets, herhaalde Merel: er is geen verband, het zijn gewoon losse verhalen. Ach kom, zei de docent, daar neem ik geen genoegen mee. Waarop ze het boek opensloeg en de eerste pagina liet zien. Biesheuvel had in haar exemplaar geschreven: de schrijver heeft hier niets mee bedoeld.

Standaard
andere dingen

Zondag

1. Een gelukzalig moment, ik weet nooit hoelang het zal duren, hij kan het zomaar opheffen, en ik ook, en misschien doe ik dat juist dóór het te filmen, maar tegelijkertijd wil ik het vastleggen om het nooit meer in te hoeven leveren: hij houdt zich vast aan de rode spijlen van ons dakterras en kijkt schuin omlaag naar de buren, hij knijpt z’n oogjes half dicht tegen de zon, er staat muziek op, Sufjan Stevens bij ons en nog iets anders verderop, in een ander huis, in een ander leven, en in een tuin verderop wordt gebarbecued, en al die levens zijn hier, op dezelfde zondagmiddag op dezelfde plek, dus ik ruik de smeulende kolen en ik hoor het zagen van een balk en de gesprekken en de kinderen verderop en het pingelen van een windgong, want het waait ondertussen heel licht, en hij staat nog wat onvast op zijn één jaar oude voetjes, en het is bijna onvoorstelbaar dat dit allemaal nú plaatsvindt, en dat we het delen. Hij ook, hij is erbij, en hij voelt zich erin thuis.

2. En ondertussen is ook dit de realiteit: er vliegen helikopters over om te controleren of mensen niet te dicht bij elkaar komen. Wat wij doen mag nog, ons samenzijn hier op dit dakterras, maar op elke opwaardering van sociaal contact staat een forse boete, en, in overdrachtelijke zin, de doodstraf. We worden gecontroleerd als in een totalitaire staat en we begrijpen het volledig.

3. Om kwart voor acht ligt hij in z’n bedje. Hij kletst nog wat, het prille begin van taal, van geluiden en klanken. Het is de eerste keer dat hij dat daar doet, in het donker. Zij vind het schattig, ze komt naar me toe met de babyfoon en laat het me horen, hoe hij daar in zichzelf ligt te praten, en ik vind het ook schattig, maar ondertussen breekt een heel klein stukje van mijn hart af omdat ik altijd dacht dat hij het tegen ons had als hij dat deed.

Standaard
andere dingen, muziek

Psalm 91

Mijn hardlooprondje ging deels door het Noordpark, het Gagelbos en Ruigenhoek, een groot stuk groen aan de noordkant van Utrecht. Ik was verder van huis geraakt dan gepland; met de afstand die ik moest afleggen om weer terug te komen zou ik mijn persoonlijk record voor het jaar aanzienlijk verbeteren. Het was niet anders.

Ik luisterde muziek. Na pakweg acht kilometer ik had net een ontmoedigend lang, anoniem stuk langs een weiland achter de rug, met tegenwind ook nog selecteerde de shuffle-functie ‘In Our Bedroom After The War’ van de Canadese band Stars. Hier en daar liepen plukjes mensen, gezinnen, andere lopers. Drie jongens, blijkbaar tijdelijk verstoken van hun reguliere training, waren aan het speerwerpen op een braakliggend stuk gras.

Mijn strijd was gestreden. Hier kende ik de omgeving weer. De afstand die ik bij vertrek voor ogen had, stond al op mijn sporthorloge. Ik hoefde alleen nog maar op huis aan, terwijl de getallen zouden blijven oplopen.

De zon werd wat warmer, en ineens viel het me op dat er vogeltjes floten, en precies toen was de tekst van het liedje:

Listen, the birds sing
Listen, the bells ring
All the living are dead, and the dead are all living
The war is over and we are beginning

Ik geloof er niet in dat iets of iemand dat regisseert, dat het zo moest zijn, maar de uitstekende timing van het lot gaf me energie.

Op de verharde paden van het park stond op verschillende plekken ‘AUB 1,5 M’ geschreven, met stoepkrijt. Ik zag het vóór die regel in dat liedje, en daarna nog eens, bij de brug die me Ruigenhoek uitleidde, toen ik op het punt stond de weg over te steken en onder het viaduct door te gaan, richting Fort Blauwkapel.

Nu speelde ‘We Will Become Silhouettes’ van The Postal Service. Ik luisterde. Meer toeval:

I’ve got a cupboard with cans of food
Filtered water, and pictures of you
And I’m not coming out until this is all over

Hier liep ik, buiten, dat ene uurtje van de dag, ik zocht de berm op als er tegenliggers waren, en zij deden hetzelfde, we weken steeds woordeloos uit naar onze eigen berm, en elke keer als zoiets gebeurde dacht ik aan iets wat ik ’s ochtends in de Volkskrant had gelezen. Hoe je een beetje kunt controleren of je voldoende afstand houdt tot anderen: als je allebei je hand uitsteekt, zou je elkaars vingertoppen net niet kunnen raken.

Het elkaar niet kunnen bereiken, het net-niet van menselijk contact: een gezondheidsadvies.

I wanted to walk through the empty streets
And feel something constant under my feet
But all the news reports recommended that I stay indoors
Because the air outside will make
Our cells divide at an alarming rate
Until our shells simply cannot hold all our insides in
And that’s when we’ll explode
And it won’t be a pretty sight

Langs de Darwindreef stond nog iets anders met stoepkrijt op de straat geschreven. Hier en daar waren stoeptegels gekaderd, en erbinnen had iemand geschreven: ‘Psalm 91’.

Thuis zocht ik de tekst ervan op. In De Nieuwe Bijbelvertaling is dit de tekst van Psalm 91:1-4.

Wie in de beschutting van de Allerhoogste woont en overnacht in de schaduw van de Ontzagwekkende, zegt tegen de HEER: ‘Mijn toevlucht, mijn vesting, mijn God, op u vertrouw ik.’

Hij bevrijdt je uit het net van de vogelvanger en redt je van de dodelijke pest, hij zal je beschermen met zijn vleugels, onder zijn wieken vind je een toevlucht, zijn trouw is een veilig schild.

Ik was de deur niet uitgegaan om bezig te zijn met songteksten, laat staan om aangezet te worden tot het lezen van de Bijbel, maar overal om me heen waren de verwijzingen naar het leven van nu, naar hoe we leven en waar we ons aan vasthouden. Een dwingend verzoek van de overheid, een ezelsbruggetje uit een krantenartikel, een bijbeltekst die toepasselijk lijkt – uit alles sprak dat we allemaal aan hetzelfde denken.

Standaard